۶ اکتبر ۲۰۲۶ – بر اساس یک مطالعۀ جدید در بریتانیا که در مجله علمی  BMJ Medicineمنتشر شده است، زنانی که در آخرین بارداری خود یا در بارداری‌های قبلی دچار عوارض شده‌اند، با خطر بیشتری برای ابتلا به بیماری‌های قلبی-متابولیکی و کلیوی در سال‌های آینده روبرو هستند.

طبق نظر نویسندگان، دیابت بارداری، فشار خون بالا در دوران بارداری و افسردگی پس از زایمان، با افزایش خطر ابتلا به چهار وضعیت قلبی-متابولیکی-کلیوی مرتبط بوده‌اند: بیماری‌های قلبی-عروقی، دیابت نوع ۲، فشار خون بالا و بیماری مزمن کلیوی.

همچنین مشخص شد که زایمان زودرس، سقط جنین، مرده‌زایی، جدا شدن جفت (جایی که جفت پیش از زایمان از دیواره داخلی رحم جدا می‌شود) و نوزادانی که با وزن بسیار کم یا بسیار زیاد نسبت به سن بارداری متولد می‌شوند، با افزایش خطر ابتلا به حداقل یکی از این چهار بیماری مرتبط هستند.

ارتباط بین دیابت بارداری و فشار خون بالا در دوران بارداری با بروز بعدی دیابت نوع ۲، بیماری‌های قلبی-عروقی و بیماری مزمن کلیوی، پیش از این در تحقیقات قبلی اثبات شده بود. اما برای اکثر عوارض بارداری دیگر مانند سقط جنین، مرده‌زایی، جدا شدن جفت، زایمان زودرس، نوزادان بسیار کوچک یا بزرگ، و همچنین افسردگی پس از زایمان، تنها شواهد محدودی در دست بود.

اکثر مطالعات قبلی تنها آخرین بارداری فرد را در نظر می‌گرفتند و تعداد کمی از آن‌ها بیماری مزمن کلیوی را بررسی کرده بودند. برای پر کردن این شکاف علمی، نویسندگان از یک پایگاه داده بزرگ مراقبت‌های اولیه استفاده کردند تا زنانی را که بین ۱ ژانویه ۲۰۰۰ تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۲ در بریتانیا تحت نظر پزشک عمومی (GP) بوده‌اند، شناسایی کنند. این اطلاعات با داده‌های بیمارستانی پیوند داده شد تا عوارض بارداری شناسایی شود. آن‌ها بیش از ۱.۴ میلیون زن را که باردار بوده‌اند (با یا بدون عوارض بارداری) شناسایی کردند که به‌طور میانگین چهار سال مورد پیگیری قرار گرفتند.

پژوهشگران دریافتند که فشار خون بارداری و «پره‌اکلامپسی» (مسمومیت بارداری)، خطر ابتلا به فشار خون بالا را در آینده بیش از سه برابر، و خطر ابتلا به بیماری مزمن کلیوی را تقریباً دو برابر می‌کند؛ در حالی که افزایش خطر برای بیماری‌های قلبی-عروقی و دیابت نوع ۲ کمتر بود. همچنین، دیابت بارداری با هفت برابر شدن خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ و افزایش نرخ ابتلا به فشار خون و بیماری‌های قلبی-عروقی همراه بود.

محققان همچنین به ارتباطاتی دست یافتند که پیش از این به خوبی شناخته نشده بودند. افسردگی پس از زایمان در آخرین بارداری، خطر ابتلا به هر چهار پیامد قلبی-متابولیکی-کلیوی را بین ۳۵ تا ۵۶ درصد افزایش داد. همچنین سقط جنین، مرده‌زایی، جدا شدن جفت و زایمان زودرس (چه در آخرین بارداری و چه در بارداری‌های قبلی)، با نرخ‌های اندکی بالاتر از حالت عادی در ابتلا به یک یا چند مورد از این بیماری‌ها همراه بودند.

محققان نوشتند: برای درک بهتر مکانیسم‌های زیربنایی این ارتباطات و برای بررسی اینکه آیا اضافه کردن تاریخچه بارداری زن به مدل‌های پیش‌بینی خطر فعلی، پیش‌بینی سلامت قلبی، کلیوی و متابولیک او را آسان‌تر می‌کند یا خیر، به تحقیقات بیشتری نیاز است. نقطه قوت این مطالعه، استفاده از پایگاه داده بزرگ پزشکان عمومی است که از نظر جغرافیایی، سطح رفاه و سن، منعکس‌کننده جمعیت بریتانیاست.

از آنجایی که این یک مطالعه مشاهده‌ای است، این نتایج به معنای آن نیست که عوارض بارداری مستقیماً باعث ایجاد بیماری‌های بعدی می‌شوند؛ بلکه نویسندگان می‌گویند این عوارض به عنوان یک «نشانگر بالینی» از خطرات پنهان زیربنایی کار می‌کنند. محدودیت مطالعه نیز نبود داده‌های مربوط به عادات غذایی و فعالیت بدنی و همچنین نبود داده‌های مربوط به نژاد برای حدود یک‌پنجم گروه مورد مطالعه بود.

در نهایت، نویسندگان نتیجه گیری کردند که چندین عارضه بارداری، از جمله مواردی که در بارداری‌های قبلی رخ داده‌اند، با افزایش خطر ابتلا به شرایط قلبی-متابولیکی-کلیوی در سال‌های پس از بارداری مرتبط بوده‌اند. آن‌ها افزودند: «این یافته‌ها از ضرورت دریافت تاریخچه کامل بارداری و استفاده از دوره پس از زایمان به عنوان فرصتی مناسب برای ارزیابی خطر و اجرای استراتژی‌های پیشگیرانه برای محافظت از قلب در زنانی که سابقه عوارض بارداری داشته‌اند، حمایت می‌کند.»

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20261006/Study-links-pregnancy-complications-to-future-heart-and-kidney-disease.aspx